Görlitz

Over Görlitz

Görlitz is misschien wel Duitslands best bewaarde geheim. De stad in de oostelijke punt van Saksen, vlak bij de grens met Polen, telt meer dan vierhonderd beschermde monumenten en bezit een historisch centrum dat de Tweede Wereldoorlog vrijwel ongeschonden overleefde. Gotische kerken, renaissancegevels, barokke stadshuizen en jugendstilpanden staan er zij aan zij, alsof de twintigste eeuw aan de stad voorbij is gegaan. Het is dan ook geen toeval dat Görlitz al decennialang een geliefde filmlocatie is: producties als 'The Grand Budapest Hotel' en 'Inglourious Basterds' maakten gretig gebruik van dit tijdloze decor, wat de stad de bijnaam 'Görliwood' opleverde.

De geschiedenis van Görlitz is even rijk als haar architectuur. De stad werd in de tiende eeuw gesticht en groeide uit tot een welvarend handelscentrum in de late middeleeuwen, mede dankzij de lakenhandel. Na de Tweede Wereldoorlog werd de stad langs de Neisse-rivier gesplitst: het westelijke deel bleef Görlitz, het oostelijke deel werd het Poolse Zgorzelec. Die deling is vandaag de dag nauwelijks voelbaar — er zijn meerdere bruggen die de twee steden verbinden en inwoners en bezoekers steken dagelijks de grens over. Die bijzondere dubbelstadsidentiteit maakt Görlitz tot een fascinerende plek waar Duitse en Poolse cultuur samenkomen.

Vanuit Nederland is Görlitz goed te bereiken per auto, wat de meest flexibele optie is: reken op ongeveer acht uur rijden vanuit de Randstad. Per trein reis je via Dresden of Cottbus, met een totale reistijd van acht tot tien uur inclusief overstappen. De stad is compact genoeg om volledig te voet te verkennen, wat ook de meest sfeervolle manier is. De voertaal is Duits, en in het Poolse Zgorzelec uiteraard Pools, hoewel je in toeristische gelegenheden ook met Engels prima terechtkomt. Betalen gaat in Duitsland met de euro; in Polen met de Poolse zloty, wat meteen een extra reden is om ook even de brug over te steken.

De beste periode om Görlitz te bezoeken is het voorjaar (april–juni) of de vroege herfst (september–oktober), wanneer het aangenaam weer is, de drukte beperkt blijft en de stad er op haar mooist uitziet. In de zomer is het drukker, maar vergeleken met steden als Dresden of Praag valt de toeristenstroom nog altijd mee. Wie de kerstmarkt wil meepikken, komt in december terecht in een vrijwel sprookjesachtig verlicht historisch centrum. Accommodatie is er in alle prijsklassen beschikbaar, en de restaurantprijzen liggen aanzienlijk lager dan in westelijker gelegen Duitse steden, wat Görlitz ook voor budgetreizigers een aantrekkelijke keuze maakt.